İş Sözleşmesi ve Çalışan Hakları

Çalışan ile işveren arasında görevi, ücreti ve çalışma koşullarını belirleyen anlaşma; çalışanın temel hakları iş kanunuyla güvence altındadır.

Neden bilmelisin?

İlk işine başladığında neyi imzaladığını ve hangi haklara sahip olduğunu bilmek seni korur. Haklarını bilen çalışan, haksızlığa uğradığında ne yapacağını da bilir.

Nasıl işler?

• İş sözleşmesi belirli süreli (ör. bir yıllık) ya da belirsiz süreli olabilir. Yazılı yapılması ve bir kopyasının sende kalması önemlidir.
• Deneme süresi en fazla iki aydır (toplu sözleşmeyle dört aya kadar uzayabilir).
• Çalışma süresi haftada en fazla 45 saattir; fazlası fazla mesai sayılır ve ek ücret gerektirir.
• Yıllık izin: Bir yılını dolduran çalışanın hakkıdır; kıdeme göre 14, 20 ya da 26 gündür. 18 yaş ve altındaki çalışanlar en az 20 gün izin alır.
• Sigorta: Çalışan ilk günden itibaren SGK'ya bildirilmelidir. Sigortasız çalışmak emeklilik, sağlık ve iş kazası haklarını kaybettirir.
• Kıdem tazminatı: En az bir yıl çalışan kişi, kanundaki durumlarda işten ayrıldığında her yıl için bir aylık brüt ücret tutarında tazminat alır.
• Bir sorun yaşandığında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına, SGK'ya ya da arabuluculuğa başvurulabilir.

Örnek

Karıştırılan kavramlar

İlgili kavramlar

Platformda nerede karşına çıkar?

Kariyer Sözlüğünde çalışma hayatı kavramlarıyla birlikte geçer.