Maaş ve Ücret (Brüt, Net, Asgari Ücret)
Çalışma hayatıBir işte çalışmanın karşılığında düzenli olarak aldığın para; kesintilerden önceki tutarına brüt, eline geçen tutarına net denir.
Neden bilmelisin?
İş ilanlarında, maaş haberlerinde ve iş görüşmelerinde bu kavramlarla karşılaşacaksın. Brüt ile neti ayırt edemeyen biri, kendisine teklif edilen ücreti yanlış anlayabilir.
Nasıl işler?
- Brüt ücret: İşverenin senin için belirlediği, kesintilerden önceki tutardır.
- Net ücret: Brütten sigorta primi (%14), işsizlik sigortası primi (%1), gelir vergisi ve damga vergisi düşüldükten sonra hesabına yatan tutardır.
- Asgari ücret: Yasaya göre bir işçiye ödenebilecek en düşük ücrettir; her yıl belirlenir. Asgari ücret tutarı gelir vergisi ve damga vergisinden muaftır; bu yüzden asgari ücretlinin netinden yalnız sigorta ve işsizlik primleri düşer.
- Gündelik dilde maaş daha çok memurların ve aylık çalışanların, ücret ise genel olarak çalışanların kazancı için kullanılır; ikisi çoğu zaman aynı anlamdadır.
- İşverenin senin için ödediği toplam tutar (işveren primleri dâhil) brüt ücretinden de yüksektir; buna işverene maliyet denir.
Örnek
İş ilanında "brüt 40.000 TL" yazan bir işe giren Ahmet, ilk ay hesabına daha düşük bir tutar yatınca şaşırır. Bordrosuna bakınca farkın sigorta primleri ve vergilerden geldiğini görür.
Karıştırılan kavramlar
Maaş ile prim karıştırılır. Maaş her ay düzenli ödenir; prim ise performansa ya da satışa bağlı ek ödemedir ve her ay aynı olmayabilir.
İlgili kavramlar
Platformda nerede karşına çıkar?
Meslek sayfalarındaki "Mezunları iş bulabiliyor mu?" bölümü ile birlikte düşünülmelidir; bir mesleğin kazancı kadar iş bulma imkânı da önemlidir.
Kaynak: 4857 sayılı İş Kanunu · Harbiye Hukuk, "2026 asgari ücret ve işverene maliyeti"
Son güncelleme: · BAAL Rehberlik Servisi